۳ آذر

۳ آذر – از آغاز سال در گاهشماری هجری خورشیدی ۲۴۹ روز گذشته و به پایان آن ۱۱۶ روز (در سال عادی) یا ۱۱۷ روز (در سال کبیسه) مانده‌است.

== رویدادها ==

* ۲۲۱ – شورش گسترده هواداران بابک خرمدین، در شهرهای مختلف ایران، بر ضد حکومت عباسی، ۵ سال پس از کشته شدن بابک به دستور معتصم عباسی.

* ۸۹۱ – وقوع جنگ غجدوان در ماوراءالنهر میان سپاه قزلباش ایران به فرماندهی نجم ثانی (به همراه بابر تیموری) با سپاهیان ازبک به فرماندهی عبید خان، که به شکست سخت ایرانیان و جدایی ماوراءالنهر از حوزه نفوذ ایران منجر شد.

* ۹۹۴ – لویی سیزدهم، شاهزاده ۱۴ ساله فرانسه، با دختر ۱۴ ساله امپراطور اتریش، به دلایل سیاسی ازدواج کرد.

* ۱۰۲۱ – آبل تاسمان، دریانورد هلندی و مامور کمپانی هند شرقی هلند (اندونزی کنونی)، در ادامه مسیر استرالیا، به جزیره ای ناشناخته رسید که امروزه به احترام تلاش او تاسمانی نامیده می‌شود.

* ۱۲۳۸ – چارلز داروین، نخستین کتاب خود را در زمینه تحول موجودات، را منتشر کرد.

* ۱۲۷۷ – کنفرانس بین‌المللی رم برای دفاع اجتماعی در برابر خطر آشوب طلبان، گشایش یافت.

* ۱۲۸۲ – کلاید کلمن، مخترع آمریکایی، استارتر خودرو را اختراع کرد.

* ۱۲۹۶ – نه افسر پلیس و یک غیر نظامی، در انفجار ساختمان مرکزی پلیس، در شهر میلواکی آمریکا، کشته شدند.

* ۱۳۰۱ – رابرت ارسکین چیلدرز، نویسنده و عضو ارتش جمهوری خواهان ایرلندی، به دلیل حمل غیر قانونی هفت تیر، در میدان تیر اعدام شد.

* ۱۳۰۶ – دولت انگلستان، شوروی را متهم به راه انداختن یک انقلاب کمونیستی، در کشور خود کرد و روابط خود را با مسکو، قطع کرد.

* ۱۳۱۱ – لابراتور علمی کشف جرم سازمان اف بی آی، معروف به لابراتوار جرایم اف بی آی، تشکیل شد.

* ۱۳۱۳ – اضافه شدن چند لغت دیگر فارسی، از جمله لغت آذر و آدور، به فرهنگستان لغت فارسی.

* ۱۳۱۴ – حزب سوسیالیست سنگال، اکثریت مجلس را در دست گرفت.

* ۱۳۲۳ – ۸۸ بمب افکن آمریکایی، شهر توکیو را بمباران کردند.

* ۱۳۲۶ – جان اشتاین بک، کتاب مروارید را منتشر کرد.

* ۱۳۲۸ – درمان کامل بیماری گلو و حنجره دلکش، مشهورترین خواننده زن ایرانی دهه ۲۰ تا ۵۰ ایران.

* ۱۳۳۲ – دنیس رایت، دیپلمات انگلیسی، همراه با ۱۴ دیپلمات و کارمند، برای بازگشایی سفارت انگلستان در تهران، ۳ ماه و شش روز پس از کودتا، وارد ایران شدند. در همین روز آیت‌الله کاشانی و جمعی از دانشجویان دانشگاه تهران، با تظاهرات و سخنرانی، خشم خود را از این مسئله اعلام کردند.

* ۱۳۴۲ – دو روز پس از ترور جان اف کندی، قاتل او لی هاروی اسوالد، در طبقخه زیرین اداره پلیس شهر دالاس آمریکا، در حالی که دستش به دست جیم لیویل، کارآگاه پلیس، دستبند زده شده بود، توسط جک روبی، صاحب یک کلوب شبانه، ترور و کشته شد. جک روبی نیز در دوره محاکمه اش، به طور مرموزی و به علت بیان شده ذات الریه، کشته شد.

* ۱۳۴۵ – شهر نیویورک، آلوده‌ترین روز خود را در تاریخ تجربه کرد.

* ۱۳۴۸ – کابین حمل فضانوردان پروژه فضایی آپولو ۱۲، پس از دومین ماموریت سرنشین دار فضایی در کره ماه، به سلامت در اقیانوس آرام، فرود آمدند.

* ۱۳۶۶ – شهادت مظلومانه زائران خانه خدا، به دست ماموران خاندان آل سعود.
* ۱۲۸۵ – تاسیس روزنامه مجلس به سردبیری ادیب الممالک فراهانی، مدیریت سید محمد صادق طباطبائی و صاحب امتیازی میرزا محسن مجتهد.

* ۱۳۸۲ – ادوارد شواردنادزه، رئیس جمهوری گرجستان، که سال‌ها وزیر امور خارجه شوروی در زمان گورباچف، و بعدها از همکاران یلتسین بود، به صورت اتفاقی از سمت خود کناره گیری کرد.

* ۱۳۸۲ – در پی تظاهرات در گرجستان، در کشور لیتوانی، بر ضد پاکساس، رئیس جمهوری این کشور و یکی از ۱۵ عضو اصلی اتحاد جماهیر شوروی، تظاهرات مشابهی صورت گرفت.

* ۱۳۸۳ – یک هواپیمای مسافر بری، با ۲۶۳ نفر مسافر، از مسیرش در آسمان آمریکا، بازگردانده شد، تا یکی از مسافران که در لیست ممنوع پروازها بود، از هواپیما اخراج شود.

* ۱۳۸۳ – مجبور به کناره گیری کردن دن راذر، روزنامه نگار معروف آمریکایی از اجرای اخبار در شبکه سی بی اس آمریکا، به دلیل پخش گزارش‌های ضد بوش از برنامه او.

== زادروزها ==

* ۱۰۱۱ – باروخ اسپینوزا، فیلسوف هلندی و پدر لیبرال دموکراسی (دموکراسی غربی).
* ۱۲۶۷ – دیل کارنگی، نویسنده آمریکایی.
* ۱۳۱۲ – دکتر علی شریعتی، نویسنده، جامعه شناس و روشنفکر دینی ایرانی .

* ۱۳۲۳ – ابراهیم گنبری، پژوهشگر نیجریه ای.

* ۱۳۴۳ – کیهان کلهر، نوازنده کمانچه و آهنگ‌ساز ایرانی.

* ۱۳۵۷ – کاترین هیگل، بازیگر آمریکایی.

* ۱۳۶۲ – دین اشتون، فوتبالیست انگلیسی.

== مرگ‌ها ==

* ۸۹۱ – مرگ نجم ثانی در جنگ غجدوان.

* ۱۳۰۱ – قتل رابرت ارسکین چیلدرز، نویسنده و عضو ارتش جمهوری خواهان ایرلندی.

* ۱۳۳۷ – رابرت سسیل، قاضی و سیاست‌مدار مشهور انگلیسی و مدافعی باایمان، که از موسسان جامعه ملل، وبرنده جایزه نوبل در رشته صلح در سال ۱۳۱۶ هجری خورشیدی، بود.

* ۱۳۴۲ – قتل لی هاروی اسوالد، قاتل جان اف کندی.

* ۱۳۴۴ – عبدالله سوم السالم الصباح، امیر کشور کویت.

* ۱۳۷۰ – فردی مرکوری، خواننده و آهنگساز مشهور ایرانی-انگلیسی، و موسس گروه مشهور کوئین، در اثر ذات الریه، به همراه بیماری ایدز.

* ۱۳۸۰ – ملانی تورنتون، خواننده و رقاص انگلیسی.

* ۱۳۸۷ – احمد آقالو، بازیگر تئاتر و سینما و تلویزیون

== مناسبت‌ها ==

* ترکیه – روز معلم.

* روز جهانی تکامل – به احترام چارلز داروین.

== منابع ==

* قاضی احمد منشی قمی، خلاصه التواریخ (۲ جلد، تاریخ صفویه از شیخ صفی تا اوایل شاه عباس یکم)، به تصحیح احسان اشراقی. (جلد ۱، صص ۱۱۸ تا ۱۲۳)
* وب‌گاه تاریخ ایران در این روز، نوشتهٔ نوشیروان کیهانی زاده

* برگرفته از ویکی‌پدیای انگلیسی

درج دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *